Leren · PSOrvia Player
Het stereobeeld horen
Je hoort hetzelfde stuk als mono, breed, te breed en met een fasefout en leert wat de stereoweergave toont en waarom monocompatibiliteit telt.
- Moeilijkheid
- gemiddeld
- Duur
- ca. 10 minuten
- Dit heb je nodig
- PSOrvia Player
Spiekbriefje · Alle stappen en waarden op één pagina, handig om af te drukken.
Het luistervoorbeeld aan het eind
Zo klinkt de laatste toestand. Daaronder download je het bestand verliesvrij.
Het luistervoorbeeld aan het eind
Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.
Bij stereoTwee kanalen, één per oor. Verschillen ertussen wekken de indruk van breedte en ruimte. krijgt elk oor een eigen kanaal. Zijn beide kanalen gelijk, dan is het monoBeide oren horen hetzelfde signaal. Een stuk dat ook als mono goed klinkt, is monocompatibel.; hoe verschillender ze zijn, hoe breder de klank overkomt. De correlatieMeet hoe gelijk de twee stereokanalen zijn: +1 gelijk, 0 onafhankelijk, −1 tegengesteld. Sterk negatieve waarden betekenen dat aandelen elkaar in mono opheffen. meet dat: +1 betekent gelijke kanalen, 0 onafhankelijke en −1 tegengestelde. De weergave „Stereo” toont het stereobeeld als puntenwolk en noemt de correlatie. Hier hoor je hetzelfde stuk in vijf toestanden; alle zijn ongeveer even luid, zodat alleen het stereobeeld het verschil maakt. In de speler toont de visualisatievorm „Lichtspoor” het stereobeeld als lichtgevende straal: mono staat daarin rechtop.
Een koptelefoon is ideaal, omdat elk oor precies één kanaal krijgt. Alle luistervoorbeelden zijn ongeveer even luid.
Jouw voortgang
Wordt alleen in je browser onthouden, er wordt niets verstuurd.
Ter vergelijking
Beginstand: mono
Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.
-
Stap 1: Van mono naar stereo
De beginstand is de muziek als monoBeide oren horen hetzelfde signaal. Een stuk dat ook als mono goed klinkt, is monocompatibel.: beide kanalen zijn gelijk, de puntenwolk is een verticale lijn, de correlatieMeet hoe gelijk de twee stereokanalen zijn: +1 gelijk, 0 onafhankelijk, −1 tegengesteld. Sterk negatieve waarden betekenen dat aandelen elkaar in mono opheffen. is 1. In de eerste stap ontstaat een echt stereoTwee kanalen, één per oor. Verschillen ertussen wekken de indruk van breedte en ruimte.beeld: de instrumenten staan op verschillende plekken, en de wolk wordt breed. De correlatie zakt duidelijk onder 1. Open in de speler een stuk op „Nu aan het spelen” en druk op V: de vorm „Lichtspoor” toont je het stereobeeld van je stuk.
In de speler Visualisatie openen (toets) V Luistervoorbeeld
De klank is wijd geworden. Piano en klokkenspel staan op verschillende plekken, de bas blijft in het midden.
De weergave „Stereo” toont de puntenwolk van voor en na met de correlatie. Met de crossfaderregelaar schuif je de klank traploos van mono naar stereo.
Stap 1: Van mono naar stereo
0:00Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

De vorm „Lichtspoor” toont het stereobeeld van het stuk als een lichtgevende straal met nagloed. -
Stap 2: Te breed: het midden wordt hol
Wordt het zijaandeel te sterk, dan zakt de correlatie onder 0. Op een koptelefoon werkt dat spectaculair, maar in het midden ontbreekt iets: de klank lijkt van buiten te komen, en niets staat vooraan. Op een luidspreker of een telefoon die beide kanalen samenvoegt, gaat het zijaandeel verloren; wat overblijft is duidelijk zachter.
Luistervoorbeeld
Heel wijd, bijna zonder midden. De instrumenten lijken links en rechts naast je te spelen, alleen de bas houdt het midden.
In de weergave „Stereo” wordt de wolk breder dan hoog, de correlatie is negatief. „Veegbalk” legt de spectrogrammen van voor en na naast elkaar.
Stap 2: Te breed: het midden wordt hol
0:00Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

Dezelfde vorm bij de te brede versie. -
Stap 3: Fasefout: een kanaal is omgepoold
Een klassieke fout: een kanaal is omgedraaid (omgepooldEen stereokanaal is omgedraaid: het trilt tegen het andere in. Hoorbaar als ontbrekende houvast in het midden, in mono heffen gelijke aandelen elkaar op.), bijvoorbeeld doordat een luidspreker verkeerd is aangesloten. Beide kanalen trillen dan tegen elkaar in. Op een koptelefoon klinkt het onscherp, zonder vast midden. Voegt een apparaat beide kanalen tot mono samen, dan heffen gelijke aandelen elkaar op: vooral de bas en alles wat in het midden staat verdwijnt bijna.
Luistervoorbeeld
De klank heeft geen houvast in het midden, de bas is nauwelijks te vatten. Je hoort dat er iets niet klopt, ook als je niet kunt zeggen wat.
In de weergave „Stereo” kantelt de puntenwolk; de correlatie is duidelijk negatief. „Verschil” toont hoeveel bas verdwijnt.
Stap 3: Fasefout: een kanaal is omgepoold
0:00Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

Dezelfde vorm bij de omgepoolde versie. -
Stap 4: Crossfeed: minder scherpte op koptelefoons
Op luidsprekers hoort elk oor beide kanalen, het verre iets vertraagd en doffer. Koptelefoons scheiden dat; instrumenten die hard naar links en rechts zijn gelegd, klinken dan onnatuurlijk gescheiden. De crossfeedMengt op koptelefoons een vertraagde, doffere kopie van elk kanaal onder het andere, zoals dat bij luidsprekers vanzelf gebeurt. voor hoofdtelefoon van de speler mengt een vertraagde, laagdoorlaatgefilterde kopie van elk kanaal onder het andere. Je zet hem aan in de instellingen onder „Uitvoer”. Het luistervoorbeeld toont een vergelijkbaar effect bij het brede stuk uit stap 1.
In de speler Instellingen › Uitvoer › Crossfeed voor hoofdtelefoon an Luistervoorbeeld
Het brede stuk klinkt compacter en meer voor je, de instrumenten schuiven dichter naar elkaar toe.
In de weergave „Stereo” wordt de wolk weer smaller, de correlatie stijgt. In het „Spectrum” groeit het basbereik licht, omdat de gelijke lage aandelen zich in het midden optellen.
Stap 4: Crossfeed: minder scherpte op koptelefoons
0:00Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

Instellingen › Uitvoer in de speler met de schakelaar „Crossfeed voor hoofdtelefoon”.
Luisterquiz
Hoor je welke stap erachter zit? Luister naar de drie klanken en kies degene die bij de genoemde stap hoort. Het best met een koptelefoon. Er wordt niets van opgeslagen.