PSOrvia

Leren · PSOrvia Player

Wat er na het comprimeren ontbreekt: verliesvrij en met verlies

Je hoort hetzelfde stuk verliesvrij en in vier niveaus van een formaat met verlies en ziet in het verschil wat er ontbreekt.

Moeilijkheid
gemiddeld
Duur
ca. 10 minuten
Dit heb je nodig
PSOrvia Player

Het luistervoorbeeld aan het eind

Zo klinkt de laatste toestand. Daaronder download je het bestand verliesvrij.

Het luistervoorbeeld aan het eind

0:00

Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

Verliesvrij (FLAC) Bestand in het huisformaat (Opus)

Een verliesvrij formaat zoals FLAC geeft elke waarde terug zoals ze was. Een formaat met verlies zoals Opus gooit aandelen weg die het oor slecht hoort, en heeft daardoor veel minder ruimte nodig. Hoe lager de bitrate, hoe meer er ontbreekt. Hier hoor je hetzelfde stuk verliesvrij en daarna met 96, 48, 24 en 12 kbit/s, gecodeerd met de Opus-encoder van PSOrvia en teruggezet met de decoder van PSOrvia. De weergave „Verschil” toont je wat er verloren gaat.

Een koptelefoon of goede luidsprekers. Elk niveau staat ook als echt Opus-bestand klaar om te downloaden; de speler speelt het af. De luistervoorbeelden zijn niet op gelijke luidheid gebracht: hoe lager de bitrate, hoe iets zachter het stuk wordt, omdat aandelen ontbreken.

Ter vergelijking

Beginstand: verliesvrij

0:00

Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

  1. Stap 1: 96 kbit/s: nauwelijks te horen

    De beginstand is verliesvrij, elke waarde zoals bij het renderen. Het eerste niveau is een Opus met 96 kbit/s, ongeveer een tiende van de datahoeveelheid van het origineel. Velen horen hier geen verschil. De weergave „Verschil” toont toch dat er iets ontbreekt, vooral zeer zachte aandelen en de hoogste hoge tonen. In de speler test je dat zelf: „Afname beluisteren” (Instellingen › Extra) speelt versies omschakelbaar op dezelfde plek af en heeft een ABX-test, waarin je acht keer raadt of X gelijk is aan A of B.

    In de speler
    Formaat van het bestandOpus
    Bitrate bij het coderen96 kbit/s

    Luistervoorbeeld

    Nauwelijks een verschil met het verliesvrije origineel. Wie goed luistert, vindt misschien iets minder glans bij de bekkens.

    De weergave „Verschil” kleurt wat ontbreekt of erbij komt: bij 96 kbit/s blijft bijna alles rustig. „Veegbalk” toont beide spectrogrammen naast elkaar.

    Stap 1: 96 kbit/s: nauwelijks te horen

    0:00

    Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

    Precies dit bestand

    Luisterkeuring in de speler met twee golfvormen onder elkaar, origineel en Opus-versie met 96 kbit/s
    „Luisterkeuring” in de speler: het verliesvrije origineel en de Opus-versie met 96 kbit/s als golfvorm.
  2. Stap 2: 48 kbit/s: de hoge tonen worden dun

    Halve bitrate, halve datahoeveelheid. De encoder moet nu beslissen wat hij behoudt, want de methode met verlies geeft weggelaten delen nooit terug. Hij bespaart eerst bij aandelen die zacht zijn of naast luidere liggen. Je ziet het in het spectrogram als donkerder wordende vlakken in de hoge tonen.

    In de speler
    Formaat van het bestandOpus
    Bitrate bij het coderen48 kbit/s

    Luistervoorbeeld

    De klank is nog aangenaam, maar een beetje doffer. Bekkens en klokkenspel verliezen glans.

    Met „Veegbalk” trek je de scheidslijn over de spectrogrammen van 96 en 48 kbit/s: rechtsboven, bij de hoge tonen, wordt het donkerder.

    Stap 2: 48 kbit/s: de hoge tonen worden dun

    0:00

    Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

    Precies dit bestand

    Luisterkeuring in de speler met twee golfvormen onder elkaar, origineel en Opus-versie met 48 kbit/s
    „Luisterkeuring” in de speler: het verliesvrije origineel en de Opus-versie met 48 kbit/s als golfvorm.
  3. Stap 3: 24 kbit/s: sluier en gaten

    Bij 24 kbit/s houdt de encoder nog maar een klein deel van de data over. Hij snijdt de hoge frequenties af en geeft de rest grover weer. Het verschil is nu duidelijk: het stuk verliest glans, transiënten zoals de slagen worden zachter, en een sluier legt zich over de klank.

    In de speler
    Formaat van het bestandOpus
    Bitrate bij het coderen24 kbit/s

    Luistervoorbeeld

    Dof en wat vervaagd. De slagen van de drums hebben minder bite, de hoge tonen zijn bijna weg.

    „Verschil” kleurt nu grote gebieden; het „Spectrum” toont dat de curve boven enkele kHz afvalt. De „Waterval” toont de ontbrekende hoge tonen als lage heuvels.

    Stap 3: 24 kbit/s: sluier en gaten

    0:00

    Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

    Precies dit bestand

    Luisterkeuring in de speler met twee golfvormen onder elkaar, origineel en Opus-versie met 24 kbit/s
    „Luisterkeuring” in de speler: het verliesvrije origineel en de Opus-versie met 24 kbit/s als golfvorm.
  4. Stap 4: 12 kbit/s: alleen nog het geraamte

    Met 12 kbit/s is de grens bereikt. Ter vergelijking: FLAC geeft elke waarde terug, maar heeft een veelvoud aan data nodig. De encoder knijpt de bandbreedte af, behoudt alleen de luidste aandelen, en het stuk klinkt als door een telefoon. Voor spraak is zo weinig vaak genoeg, voor muziek is het te weinig. Zo hoor je waar de bitrate goed voor is: ze is de prijs die je betaalt voor opslagruimte en datavolume.

    In de speler
    Formaat van het bestandOpus
    Bitrate bij het coderen12 kbit/s

    Luistervoorbeeld

    Nauw en blikkerig. De bas is er, de hoge tonen ontbreken grotendeels, en alles klinkt wat gekleurd.

    Het „Spectrum” breekt boven enkele kHz af; het „Verschil” toont hoeveel er ontbreekt. „Nagloed” toont tijdens het afspelen dat de hoge tonen leeg blijven.

    Stap 4: 12 kbit/s: alleen nog het geraamte

    0:00

    Toetsenbord: spatie speelt af of pauzeert, pijltjestoetsen springen 5 seconden, Home en End gaan naar begin en einde.

    Precies dit bestand

    Luisterkeuring in de speler met twee golfvormen onder elkaar, origineel en Opus-versie met 12 kbit/s
    „Luisterkeuring” in de speler: het verliesvrije origineel en de Opus-versie met 12 kbit/s als golfvorm.

Luisterquiz

Hoor je welke stap erachter zit? Luister naar de drie klanken en kies degene die bij de genoemde stap hoort. Er wordt niets van opgeslagen.

1. Welke klank ontstaat na stap 2, met 48 kbit/s?

2. Welke klank hoort bij stap 3, met 24 kbit/s?

3. Welke klank is de laatste, na stap 4, met 12 kbit/s?

Verder gaan